Тудын нерген шарнымаш калык шўмыштє ила

Гурий Гаврилович Кармазинлан 125 ий

Ты кечын игечыжат молгунамсе деч левырак лийын, южышто шошо пуш шижылтын, мален помыжалтше пасуат шошо толмо нерген ойлен.

Эшым школ ончылно тунемше, ял калык, тўр-леман тувырым чиен, уна-влакын толмыштым вученыт. Уна-влак толмеке, нуным уна вашлийме муро дене, кинде-шинчалым кучен, мурен-мурен вашлийыныт. Варажым толшо-влакым поро оза-влакын сийыштым тамлен ончаш йодыныт.

2002 ийыште Эшым ялысе калык тыгак уна-влакым вашлийын. Тунам Эшым школ Гурий Гаврилович Кармазинын шочмыжлан 120 ий темме лўмгечым палемден. Юбилей пайремым эртарыме годым писательын илыме суртыштыжо мемориальный о‰ам почмо. Тиде гана кумдан чапланыше ученый-йылмызе, фольклорист, учебник-влакын авторжо да педагог методист, уста поэт Г. Кармазинын шочмыжлан 125 ий теммым палемденыт.

Йырым-ваш весела кумыл озаланен. Пайремыш толшо уна-влак, район администрацийын, образований отделын, культура отделын, марий культура рўдерын представительышт, ветеран, ял калык школысо спортзалыш погыненыт.

- Пагален ўжмє уна-влак, школысо тунемше ден ялысе калык! Таче ме тендан дене мемнан землякна, кумдан чапланыше просветитель, шымлызын шочмыжлан 125 ий теммым пайремлаш погыненна. Ме землякна-влакын илышыштым да пашаштым аклышаш улына. Марий калыкын культурыжым, йылмыжым мондена гын, ме калык семын йомын кертына. Сандене самырык тукым кугурак-влакын примерешышт кушшаш манын каласен кодем, - ойлен шке выступленийыштыже верысе школ директор Вячеслав Алексеевич Салмиянов.

Чынак, Гурий Гаврилович Кармазин калыкшым волгыдо илышыш лукшаш верч шуко тыршен. Йылмыштат, фольклорыштат марий калык шке тўсшым йомдараш тў‰алмыжлан шочмо калыкын патриотшо, шымлызе чотак тургыжланен. Икманаш, тиде Эшым мландын эргыже Гурий Гавриловичын (Кутлукай Ибаев) илышыжын тў‰ цельже улмаш.

Пайремым вўдышє-влак район администраций вуйлатышын социальный йодыш шотышто заместительже В. М. Андреевлан мутым пуэныт.

- Лўмлє просветитель марий калык коклаште кумдан палыме улеш. Но ту жапыште проста кресаньыкын икшывыжлан айдемыш лекташ йєн уке лийын. Сандене Кутлукай Ибаев православный верам налын, Эшым ялысе ик классан инородческий училищым тунем лекмеке, Бирский инородческий школыш тунемаш пурен. Ты пагыт гыч тудын илышыже йєршын вестўрлемын, - ойлен В. М. Андреев. Тыгак тудо марий калыкын культурыжым, йўлажым саклен кодышашлан эртарышаш мероприятий-влак, пашаште вашлиялтше нелылык-влак нерген каласкален да погынышо-влакым тыгай чапле пайрем дене саламлен.

Палемден кодаш кўлеш, район администраций, историко-культурный рўдер марий калыкын культурыжым арален кодышашлан шуко ышта. Мутлан, марла книга-влак савыкталтыт, тўрлє мероприятий эртаралтеш, культурный памятник-влакым саклен кодышашлан окса ойыралтеш. Ты пашам шке шочмо калыкым, йылмым йєратыше е‰-влак деч посна шукташ ок лий, шонем. Тыгай е‰-влак коклашке Эшым школ директор В. А. Салмияновым пурташ лиеш. Тудо просветительын шочмо верыштыже полышкалышыже-влак дене пырля Гурий Гаврилович Кармазинлан лўм-лымє музейым почын. Тушто тудын илыш корныжо да шуко йыжы‰ан шымлыме пашаже нерген шуко материалым поген. Тудын илыме пєрт ончылныжо мемориальный о‰ам пижыктыме. Тунемше, туныктышо, ял калыкын полшымыж дене ямдылыме пайремат тудын шуктымо пашаже нерген ойла.

Тунемше-влак нерген поснак палемден кодыде ок лий. Нуно погынышо-влаклан о‰ай концертный программым ямдыленыт. Инсценировка-влакым ончыктеныт, почеламутым лудыныт, пошкырт, марий калык куштымашым куштеныт. Пошкудо Тє‰гак ял гыч “Алан” мурышо ансамбль Кармазинын Чорай кундемыште погымо икмыняр мурыжым муралтен (чылаже тудо 500 утла мурым поген).

Ты школышто тунемше-влак чыла могырымат талантан улыт дыр. Школышто туныктышо Вениамин Сергеевич ден Владимир Вениаминовичын вуйлатымышт почеш выставка ышталтын. Тыште мо гына уке: моторын тўрлымє, крючок дене пидме шовыч, пуше‰ге гыч ыштыме тўрлє ўзгар ден шкатулка-влак...

Ты кечын уна-влак самырык тукымлан шуко поро шомакым ойленыт. Юбилей вашеш школлан шуко пєлекым кучыктымо.

А. ГРИГОРЬЕВА.